1. Cyfrowe rozwiązania i przyspieszone procedury w HR

Przypominamy, że 27 stycznia weszła w życie nowelizacja Kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, zgodnie z którą możliwe jest przesyłanie wybranych dokumentów kadrowych w formie elektronicznej, bez konieczności ich własnoręcznego podpisywania, np. wniosków o bezpłatny urlop. Nowe przepisy przewidują również, że ekwiwalent za niewykorzystany urlop jest wypłacany wraz z ostatnim wynagrodzeniem. W przypadku zakończenia zatrudnienia pracodawca ma na to maksymalnie 10 dni. Ponadto przy ustalaniu spraw dotyczących funduszu socjalnego wymagany jest udział co najmniej dwóch przedstawicieli pracowników.

2. Planowany wzrost stawek diet z tytułu podróży służbowych

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowuje projekt nowych przepisów, które zakładają zwiększenie wysokości należności przysługujących pracownikom z tytułu dobowej podróży służbowej. Dieta ma zostać podwyższona z 45 zł do 60 zł za dobę podróży. Równolegle planowana jest również aktualizacja limitów dotyczących kosztów noclegu oraz wybranych stawek stosowanych w przypadku podróży zagranicznych.

3. Nowe standardy ochrony przed mobbingiem

Trwają prace nad zmianą regulacji odnoszących się do zjawiska mobbingu. Główne założenia zmian legislacyjnych obejmują doprecyzowanie definicji mobbingu, tak aby łatwiej było określić, jakie działania będą rodziły odpowiedzialność prawną. Przewiduje się również podwyższenie minimalnego zadośćuczynienia do sześciokrotności płacy minimalnej oraz nałożenie na pracodawców zatrudniających co najmniej 9 osób obowiązku wprowadzenia i komunikowania wewnętrznych zasad przeciwdziałania mobbingowi, dyskryminacji i naruszeniom zasady równego traktowania.

4. Niedobory kadrowe w 2026 roku

MRPiPS przygotowało listę 329 zawodów z deficytem pracowników, stanowiącą załącznik do projektu rozporządzenia w sprawie wykazu określającego grupy zawodów, w których występują niedobory kadrowe. Wśród nich znajdują się m.in. zawody techniczne i inżynieryjne (budownictwo, mechanika, elektryka), medyczne i opiekuńcze (lekarze, pielęgniarki, położne), informatyczne (programiści, analitycy systemów, administratorzy baz danych i sieci) oraz zawody techników i operatorów urządzeń (technicy budownictwa, elektrycy, operatorzy urządzeń energetycznych). Lista ma ułatwić identyfikację zawodów deficytowych i wspierać działania planistyczne oraz politykę zatrudnienia.

5. Uproszczone zasady ubiegania się o zasiłek opiekuńczy

13 lutego Sejm przyjął nowelizację ustawy, która upraszcza procedury składania wniosków o zasiłek opiekuńczy, a teraz trafi ona do Senatu. Dzięki zmianom wnioski będą mogły być przesyłane przez płatników składek, ubezpieczonych lub biura rachunkowe bezpośrednio do ZUS w formie elektronicznej. Zmiana ta wejdzie w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Obecnie zaświadczenie płatnika składek (Z-3) można przesyłać elektronicznie przez PUE ZUS, natomiast wniosek pracownika o zasiłek opiekuńczy (Z-15) wymaga dostarczenia oryginału do ZUS – osobiście lub pocztą.

6. Wygaszanie działań pomocowych dla Ukrainy

Projekt ustawy o wygaszeniu przepisów dotyczących pomocy obywatelom Ukrainy został już przekazany do podpisu Prezydentowi. Nowe regulacje m.in. ujednolicają zasady wsparcia osób objętych ochroną czasową i wprowadzają jednolity system świadczeń, dostępu do rynku pracy i opieki zdrowotnej dla wszystkich cudzoziemców w UE. Najważniejsze zmiany obejmują potwierdzanie pobytu numerem PESEL, elektroniczne potwierdzanie tożsamości (m.in. w aplikacji mObywatel), łatwiejszy dostęp do pracy i prowadzenia działalności gospodarczej oraz uporządkowanie zasad korzystania z opieki zdrowotnej, świadczeń socjalnych i zakwaterowania. Przepisy przejściowe zapewniają kontynuację świadczeń rodzinnych, utrzymanie wiz i dokumentów pobytowych do 4 marca 2027 r. Przepisy te wejdą w życie najprawdopodobniej 5 marca br.

7.  Reforma Państwowej Inspekcji Pracy w toku

Trwają prace nad zmianą ustawy o PIP  – Rada Ministrów przyjęła nowy projekt. Przypominamy, że nowelizacja przepisów zakłada wzmocnienie roli i kompetencji Państwowej Inspekcji Pracy, co ma przełożyć się na skuteczniejsze egzekwowanie prawa pracy. Proponowane regulacje przewidują lepszą ochronę osób zatrudnionych, przeciwdziałanie nadużyciom związanym z wykorzystywaniem umów cywilnoprawnych oraz udoskonalenie współdziałania instytucji publicznych. Rozwiązania te stanowią element reformy ujętej w Krajowym Planie Odbudowy.

8.  PIT za 2025 rok

15 lutego 2026 r. rozpoczął się okres rozliczeń PIT za ubiegły rok, który potrwa do 30 kwietnia. Rozliczenia można dokonać elektronicznie za pośrednictwem usługi „Twój e-PIT” w serwisie e-Urząd Skarbowy, czy też w formie tradycyjnej – poprzez złożenie zeznania podatkowego w urzędzie skarbowym osobiście lub przesłanie go pocztą. Przypominamy, że osoby do 26. roku życia mogą skorzystać ze zwolnienia podatkowego dla młodych. Przychody uzyskane do ukończenia 26 lat – do kwoty 85 528 zł brutto w roku podatkowym – nie podlegają opodatkowaniu. Przy ustalaniu prawa do zwolnienia decydujący jest wiek podatnika w chwili faktycznego uzyskania przychodu, czyli wypłaty lub udostępnienia środków.

Przygotowały: r.pr. Dorota Dąbrowska-Kobus, apl. radc. Karolina Śledź